CẨM NANG Y KHOA & THEO DÕI TẠI NHÀ
Post-vaccination care & Paracetamol dose calculator
Căn cứ: Hướng dẫn an toàn tiêm chủng theo Thông tư 34/2018/TT-BYT & Khuyến cáo Nhi khoa chuẩn của Bộ Y tế
⏱️ QUY TẮC BẮT BUỘC:
Sau khi tiêm, người tiêm PHẢI ở lại cơ sở y tế theo dõi ít nhất 30 PHÚT để nhân viên y tế kịp thời phát hiện và xử trí nếu có phản ứng phản vệ sớm. Khi về nhà, gia đình cần tiếp tục theo dõi sát ít nhất trong 24–48 GIỜ đầu tiên.
🌡️
Máy tính liều hạ sốt Paracetamol chuẩn theo cân nặng cho bé
Công thức chuẩn Nhi khoa: 10 – 15 mg/kg mỗi lần, khoảng cách tối thiểu 4–6 giờ (không quá 60 mg/kg/ngày)
kg
(Có thể kéo thanh trượt bên dưới)
Liều Paracetamol 1 lần uống:
100 – 150
mg / lần
💊 Dạng thuốc phù hợp: Gói bột 150mg (Hapacol 150, Efferalgan 150mg) hoặc viên đặt hậu môn 150mg.
⚠️ Lưu ý an toàn dùng thuốc:
• Khi nào nên cho uống? Chỉ dùng thuốc khi bé sốt từ 38.5°C trở lên (đo nách) hoặc khi sốt kèm quấy khóc nhiều, bứt rứt, khó chịu.
• Khoảng cách giữa 2 lần: Cách nhau ít nhất 4 đến 6 giờ. Trong vòng 24 giờ không cho uống quá 4 lần (tổng liều tối đa không vượt quá 60 mg/kg/ngày).
• Tránh ngộ độc gan: Kiểm tra kỹ thành phần các thuốc đang dùng để tránh dùng trùng lặp 2 loại thuốc cùng chứa Paracetamol.
• Tuyệt đối không dùng Aspirin hoặc Ibuprofen cho trẻ sau tiêm nếu chưa có chỉ định của bác sĩ vì nguy cơ hội chứng Reye hoặc tương tác không mong muốn.
• Khi nào nên cho uống? Chỉ dùng thuốc khi bé sốt từ 38.5°C trở lên (đo nách) hoặc khi sốt kèm quấy khóc nhiều, bứt rứt, khó chịu.
• Khoảng cách giữa 2 lần: Cách nhau ít nhất 4 đến 6 giờ. Trong vòng 24 giờ không cho uống quá 4 lần (tổng liều tối đa không vượt quá 60 mg/kg/ngày).
• Tránh ngộ độc gan: Kiểm tra kỹ thành phần các thuốc đang dùng để tránh dùng trùng lặp 2 loại thuốc cùng chứa Paracetamol.
• Tuyệt đối không dùng Aspirin hoặc Ibuprofen cho trẻ sau tiêm nếu chưa có chỉ định của bác sĩ vì nguy cơ hội chứng Reye hoặc tương tác không mong muốn.
🚦 Phân biệt phản ứng sau tiêm theo mô hình Đèn Giao Thông
🟢
ĐÈN XANH – BÌNH THƯỜNG
Phản ứng thông thường
- Sốt nhẹ dưới 38.5°C, tự hạ sau 1–2 ngày.
- Tại vị trí tiêm sưng, đỏ, đau nhẹ (đường kính < 5cm).
- Bé hơi quấy khóc nhẹ, vẫn bú và ăn uống được.
Xử trí: Mặc quần áo thoáng mát, cho bú nhiều lần, chườm mát nhẹ nhàng bằng khăn mềm. Không cần lo lắng.
🟡
ĐÈN VÀNG – THEO DÕI SÁT
Cần chăm sóc tích cực
- Sốt 38.5°C – 39.0°C nhưng có đáp ứng thuốc hạ sốt.
- Vết tiêm sưng cứng lan rộng (5–10cm).
- Trẻ ăn bú giảm, mệt mỏi nhưng tri giác tỉnh táo.
Xử trí: Cho uống Paracetamol đúng liều kg; đo thân nhiệt mỗi 2–3 giờ. Nếu sốt kéo dài trên 48 giờ thì đưa đi khám.
🔴
ĐÈN ĐỎ – ĐI VIỆN NGAY
Dấu hiệu nguy hiểm
- Sốt cao liên tục ≥ 39.0°C không hạ sau khi dùng hạ sốt.
- Co giật, co cứng người, mắt nhìn ngược.
- Khó thở, thở nhanh, thở rên, tím tái môi đầu chi.
- Trẻ li bì, lơ mơ, khó đánh thức hoặc khóc thét liên tục > 3 giờ.
- Phát ban mày đay toàn thân, sưng phù môi/mắt.
Xử trí: ĐƯA TRẺ ĐẾN BỆNH VIỆN GẦN NHẤT HOẶC GỌI 115 NGAY LẬP TỨC! Không được trì hoãn.
🚫 5 điều TUYỆT ĐỐI KHÔNG ĐƯỢC LÀM sau khi tiêm chủng
1. Không đắp chanh, khoai tây hay lá cây vào vết tiêm:
Đây là nguyên nhân hàng đầu gây nhiễm trùng, áp xe và hoại tử da tại vị trí tiêm.
Đây là nguyên nhân hàng đầu gây nhiễm trùng, áp xe và hoại tử da tại vị trí tiêm.
2. Không chườm nóng hay xoa dầu gió lên vết tiêm:
Nhiệt nóng làm giãn mạch máu tại chỗ, tăng sưng nề và có thể làm hỏng kháng nguyên vắc xin.
Nhiệt nóng làm giãn mạch máu tại chỗ, tăng sưng nề và có thể làm hỏng kháng nguyên vắc xin.
3. Không cho trẻ uống thuốc hạ sốt phòng ngừa trước khi tiêm:
Uống thuốc trước khi sốt có thể làm giảm hiệu quả tạo kháng thể của một số vắc xin.
Uống thuốc trước khi sốt có thể làm giảm hiệu quả tạo kháng thể của một số vắc xin.
4. Không chườm đá lạnh trực tiếp lên da bé:
Đá lạnh gây co mạch đột ngột và bỏng lạnh da. Chỉ chườm bằng khăn sạch thấm nước mát vừa phải.
Đá lạnh gây co mạch đột ngột và bỏng lạnh da. Chỉ chườm bằng khăn sạch thấm nước mát vừa phải.
5. Không tự ý dùng kháng sinh hoặc thuốc an thần:
Sốt sau tiêm là phản ứng miễn dịch bình thường, không phải nhiễm vi khuẩn. Không tự ý mua thuốc ngoài chỉ định.
Sốt sau tiêm là phản ứng miễn dịch bình thường, không phải nhiễm vi khuẩn. Không tự ý mua thuốc ngoài chỉ định.