Bệnh truyền nhiễm phòng được bằng vắc xin

26 bệnh có vắc xin phòng bệnh đang lưu hành tại Việt Nam.

Bệnh trong chương trình Tiêm chủng mở rộng

Bệnh Lao

Tuberculosis (TB)

Bệnh truyền nhiễm nguy hiểm hàng đầu, được dự phòng từ sơ sinh bằng vắc xin BCG.

Bệnh Viêm gan B

Hepatitis B Virus (HBV)

Việt Nam là vùng lưu hành dịch tễ viêm gan B cao, tiêm liều sơ sinh trong 24h là tấm khiên vàng.

Bệnh Bạch hầu

Diphtheria

Bệnh có độc lực cao, bắt buộc tiêm chủng theo Thông tư 52/2025/TT-BYT.

Bệnh Ho gà

Pertussis

Tiêm vắc xin cho mẹ bầu 3 tháng cuối giúp truyền kháng thể thụ động bảo vệ trẻ những tháng đầu đời.

Bệnh Bại liệt

Poliomyelitis

Việt Nam thanh toán bại liệt năm 2000, duy trì uống bOPV và tiêm IPV bảo vệ thành quả.

Viêm dạ dày ruột do vi rút Rota

Rotavirus gastroenteritis

Nguyên nhân hàng đầu gây tiêu chảy nhập viện ở trẻ, dùng vắc xin dạng uống sớm từ 6 tuần tuổi.

Bệnh do Phế cầu khuẩn (IPD)

Streptococcus pneumoniae

Vắc xin phế cầu đưa vào lộ trình TCMR theo NQ 104, có nhiều loại: PCV10, PCV13, PCV15, PCV20, PPSV23.

Bệnh Sởi

Measles

Cần tỷ lệ bao phủ >= 95% để tạo miễn dịch cộng đồng.

Bệnh Viêm não Nhật Bản

Japanese Encephalitis

Bệnh bắt buộc tiêm chủng phòng dịch. Hiện có vắc xin sống IMOJEV và vắc xin bất hoạt.

Ung thư và bệnh lý do vi rút HPV

Human Papillomavirus Infection

Human Papillomavirus (HPV) là vi rút ADN thuộc họ Papillomaviridae với hơn 200 típ, trong đó có hơn 40 típ lây qua đường sinh dục. Vắc xin Gardasil 9 (phòng 9 típ 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52, 58) là vũ khí tối ưu phòng ngừa gần như toàn bộ các bệnh lý và ung thư nguy hiểm do HPV cho cả nam và nữ.

Bệnh Uốn ván

Tetanus

Cần tiêm đủ phác đồ cho thai phụ và tiêm nhắc mỗi 10 năm cho người lớn.

Bệnh phòng bằng vắc xin dịch vụ

Bệnh Viêm màng não do Não mô cầu

Meningococcal disease

Neisseria meningitidis là song cầu Gram âm hình hạt cà phê. Có 13 nhóm huyết thanh, trong đó 6 nhóm A, B, C, W-135, X, Y gây dịch nguy hiểm toàn cầu. Tại Việt Nam, nhóm B chiếm áp đảo (>90% ca IMD), nhóm C và W-135 đang nổi lên. Nhóm W có tỷ lệ tử vong cao nhất (~21%). Vắc xin là biện pháp dự phòng chủ động căn cơ nhất.

Bệnh Cúm mùa

Seasonal Influenza

Cần tiêm nhắc lại hằng năm do chủng cúm biến đổi liên tục.

Bệnh Sốt xuất huyết Dengue

Dengue Hemorrhagic Fever

Vi rút Dengue thuộc chi Flavivirus gồm 4 típ huyết thanh: DENV-1, DENV-2, DENV-3, DENV-4. Nhiễm một típ chỉ tạo miễn dịch suốt đời với típ đó, nhưng chỉ bảo vệ tạm thời vài tháng với các típ còn lại. Nhiễm thứ phát típ khác làm tăng nguy cơ bệnh nặng do Tăng cường miễn dịch phụ thuộc kháng thể (ADE). Hiện nay đã có vắc xin thế hệ mới Qdenga (Takeda) tiêm từ 4 tuổi trở lên giúp phòng cả 4 típ vi rút.

Bệnh Quai bị

Mumps

Phòng ngừa hiệu quả bằng vắc xin phối hợp 3 trong 1 MMR.

Bệnh Zona thần kinh

Herpes Zoster (Shingles)

Vắc xin tái tổ hợp Shingrix (GSK) hiệu lực bảo vệ >90% ở người lớn tuổi.

Bệnh Viêm gan A

Hepatitis A Virus (HAV)

Có thể phòng ngừa bằng vắc xin Avaxim, Havax hoặc phối hợp Twinrix (A+B).

Bệnh Dại

Rabies

Bắt buộc tiêm vắc xin và huyết thanh kháng dại ngay sau phơi nhiễm.

Bệnh Tả

Cholera

Vắc xin mORCVAX dạng uống 2 liều cách nhau 14 ngày.

Bệnh Sốt vàng

Yellow Fever

Tiêm 1 liều Stamaril duy nhất có giá trị bảo vệ suốt đời theo Điều lệ Y tế Quốc tế (IHR).

Bệnh COVID-19

COVID-19

Hiện tại vắc xin phòng COVID-19 tại VN đã hết thời hạn cấp phép theo cơ chế khẩn cấp.