Cha mẹ thường hỏi: một buổi tiêm được mấy mũi, hai loại vắc xin cách nhau bao lâu, trễ lịch thì có phải tiêm lại từ đầu không. Phần VI sách Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026) trả lời những câu hỏi này.

Tiêm sớm hơn lịch

Khoảng cách giữa các mũi không được ngắn hơn khoảng cách tối thiểu, và không tiêm sớm hơn tuổi tối thiểu.
Một mũi tiêm sớm tối đa 4 ngày so với tuổi hoặc khoảng cách tối thiểu vẫn được tính là hợp lệ.
Tiêm sớm từ 5 ngày trở lên thì mũi đó không hợp lệ. Phải tiêm lại, cách mũi tiêm sớm đúng khoảng cách quy định.

Nguồn: Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026), Phần VI, mục 2.1, tr. 199.

Trễ lịch

Khoảng cách dài hơn quy định không làm giảm lượng kháng thể sau khi tiêm đủ các mũi. Tuy vậy, cơ thể chưa được bảo vệ đầy đủ cho tới khi tiêm đủ. Trừ vắc xin thương hàn uống, gián đoạn lịch tiêm không bắt buộc tiêm lại từ đầu hay tiêm thêm mũi. Chỉ cần tiêm tiếp các mũi còn thiếu càng sớm càng tốt.

Nguồn: Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026), Phần VI, mục 2.1, tr. 199–200.

Tiêm nhiều vắc xin trong một buổi

Tiêm đồng thời các vắc xin theo tuổi được khuyến cáo khi trẻ không có chống chỉ định. Đáp ứng miễn dịch và phản ứng phụ tương đương như tiêm riêng từng loại.
Vắc xin bất hoạt có thể tiêm cùng lúc, hoặc trước hay sau bất kỳ vắc xin nào khác, không cần khoảng cách.
Vắc xin sống tiêm cùng ngày được với nhau. Nếu không tiêm cùng ngày thì phải cách nhau ít nhất 4 tuần (28 ngày).
Ngoại lệ: vắc xin sốt xuất huyết Qdenga không tiêm cùng ngày với vắc xin sống khác, phải cách 28 ngày.
Một số cặp tiêm cùng ngày đã có dữ liệu: MMR và thủy đậu; phế cầu và cúm bất hoạt; Tdap và cúm bất hoạt.
Không có giới hạn chính xác về số mũi trong một buổi, nhưng những lần tiêm đầu đời không nên dồn quá nhiều mũi.

Nguồn: Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026), Phần VI, mục 2.1–2.2, tr. 200.

Vắc xin phối hợp

Vắc xin phối hợp (5 trong 1, 6 trong 1…) giảm số mũi phải tiêm. Trẻ dễ được tiêm đủ và đúng lịch hơn, gia đình cũng đỡ phải đi lại nhiều lần.

Nguồn: Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026), Phần VI, mục 2.3, tr. 201.

Sau khi dùng globulin miễn dịch hoặc truyền máu

Máu và các chế phẩm có kháng thể có thể làm giảm đáp ứng của vắc xin sởi, rubella trong khoảng 3 tháng. Vì vậy các vắc xin sống loại này phải hoãn lại. Vắc xin sốt vàng, cúm sống, rota, thương hàn uống không bị ảnh hưởng.

Nếu đã tiêm MMR hoặc thủy đậu rồi mới dùng chế phẩm chứa kháng thể trong vòng 14 ngày, cần tiêm nhắc lại vắc xin đó. Vắc xin bất hoạt ít bị ảnh hưởng, tiêm được cùng lúc với chế phẩm kháng thể nhưng ở vị trí khác.

Nguồn: Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026), Phần VI, mục 2.4, tr. 201.

Đổi hãng vắc xin giữa liệu trình

Về nguyên tắc, không đổi vắc xin phối hợp giữa các nhà sản xuất khác nhau.
Nếu không có vắc xin cùng hãng, hoặc không rõ mũi trước là của hãng nào, vẫn tiêm vắc xin đang có. Không trì hoãn chỉ vì thiếu vắc xin cùng hãng.
Vắc xin Hib cộng hợp, viêm gan B, viêm gan A, rota và não mô cầu cộng hợp tứ giá của các hãng khác nhau có thể thay thế nhau.
Trẻ cần 2 mũi cúm trong năm đầu thì nên tiêm cùng một loại.
Với vắc xin não mô cầu nhóm B, sách Não mô cầu khuyên hoàn thành liệu trình bằng cùng loại.

Nguồn: Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026), Phần VI, mục 2.5, tr. 201–202; Dự phòng bệnh do não mô cầu ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam), Bài 8, tr. 248.

Đang uống thuốc có tiêm được không

Kháng sinh không phải là chống chỉ định tiêm vắc xin. Ngoại lệ là vắc xin thương hàn uống.
Thuốc kháng vi rút herpes làm giảm hiệu quả vắc xin thủy đậu và zona sống. Phải ngừng thuốc ít nhất 24 giờ trước khi tiêm.

Nguồn: Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026), Phần VI, mục 6.1, tr. 204–205.