Vắc xin sốt xuất huyết Qdenga: ai tiêm được, tiêm mấy mũi, hiệu quả đến đâu
Qdenga được cấp phép tại Việt Nam từ tháng 5/2024 cho người từ 4 tuổi. Lịch 2 mũi cách nhau 3 tháng, kết quả thử nghiệm, các trường hợp không được tiêm.

Qdenga (TAK-003, hãng Takeda) là vắc xin sốt xuất huyết Dengue đang lưu hành tại Việt Nam, được cấp phép từ tháng 5/2024. Bài viết dựa trên Chương 12 sách Sốt xuất huyết Dengue (Hội Y học Dự phòng Việt Nam và Tổng hội Y học Việt Nam; Takeda Việt Nam tài trợ in) và Phần III sách Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026).
Vắc xin được làm thế nào
Qdenga là vắc xin sống giảm độc lực, tứ giá. Vắc xin dùng bộ khung gen của vi rút Dengue típ 2 đã làm yếu, gắn gen protein bề mặt của các típ 1, 3 và 4. Như vậy một mũi tiêm chứa đủ bốn típ vi rút gây bệnh.
Vắc xin thế hệ trước là Dengvaxia, dùng khung gen của vắc xin sốt vàng. Dengvaxia chỉ dùng được cho người đã từng nhiễm Dengue, và Sanofi đã ngừng sản xuất từ tháng 1/2024.
Nguồn: Sốt xuất huyết Dengue (Hội Y học Dự phòng Việt Nam và Tổng hội Y học Việt Nam; Takeda Việt Nam tài trợ in), Chương 12, mục 2.1–2.2, tr. 239–242.
Ai được tiêm, tiêm mấy mũi
- Người từ 4 tuổi trở lên.
- Hai mũi, mỗi mũi 0,5 ml tiêm dưới da, cách nhau 3 tháng. Không rút ngắn khoảng cách này.
- Nếu mũi 2 bị trễ, không cần tiêm lại từ đầu; tiêm mũi 2 ngay khi có thể.
- Hiện chưa khuyến nghị mũi nhắc.
Không cần xét nghiệm xem đã từng mắc sốt xuất huyết hay chưa trước khi tiêm. Đây là điểm khác với Dengvaxia.
Nguồn: Sốt xuất huyết Dengue (Hội Y học Dự phòng Việt Nam và Tổng hội Y học Việt Nam; Takeda Việt Nam tài trợ in), Chương 12, tr. 244–246; Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026), Phần III, mục 13.2, tr. 119.
Ai không được tiêm
- Người dị ứng với bất kỳ thành phần nào của vắc xin.
- Người suy giảm miễn dịch, bẩm sinh hay mắc phải.
- Phụ nữ có thai.
- Phụ nữ đang cho con bú.
Vì là vắc xin sống, Qdenga không tiêm cùng ngày với vắc xin sống khác; hai mũi phải cách nhau 28 ngày. Phụ nữ dự định có thai nên tiêm xong ít nhất 1 tháng trước đó.
Nguồn: Sốt xuất huyết Dengue (Hội Y học Dự phòng Việt Nam và Tổng hội Y học Việt Nam; Takeda Việt Nam tài trợ in), Chương 12, tr. 245; Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026), Phần VI, mục 2.1 và 6.3, tr. 200, 205; Phần IV, mục 2.3, tr. 182.
Hiệu quả trong thử nghiệm
Thử nghiệm chính (DEN-301) gồm 20.099 trẻ 4–16 tuổi tại 8 nước châu Á và Mỹ Latinh, theo dõi 4,5 năm. Kết quả:
- Trong 12 tháng sau mũi 2: giảm 80,2% sốt xuất huyết có triệu chứng.
- Trong 18 tháng sau mũi 2: giảm 90,4% nhập viện do sốt xuất huyết.
- Sau 4,5 năm: giảm 61,2% sốt xuất huyết có triệu chứng, 84,1% nhập viện.
- Theo típ vi rút: cao nhất với típ 2 (95,1%), típ 1 là 69,8%. Với típ 3 và típ 4, hiệu lực thấp hơn.
- Người chưa từng nhiễm Dengue: hiệu lực 66,2%. Người đã từng nhiễm: 76,1%. Không ghi nhận tăng nguy cơ bệnh nặng ở người chưa từng nhiễm.
Vắc xin không bảo vệ tuyệt đối. Sau tiêm vẫn cần diệt lăng quăng, chống muỗi đốt, và theo dõi dấu hiệu cảnh báo khi bị sốt.
Nguồn: Sốt xuất huyết Dengue (Hội Y học Dự phòng Việt Nam và Tổng hội Y học Việt Nam; Takeda Việt Nam tài trợ in), Chương 12, tr. 242–246.
Phản ứng sau tiêm
Trong các thử nghiệm với hơn 22.000 người, tỷ lệ phản ứng tương đương nhóm dùng giả dược. Hay gặp nhất là đau, sưng chỗ tiêm, sốt nhẹ, mệt. Các phản ứng thường xuất hiện trong 2 ngày đầu, kéo dài 1–3 ngày, và ít hơn ở mũi thứ hai. Không có trường hợp sốc, xuất huyết nặng hay tử vong do vắc xin.
Nguồn: Sốt xuất huyết Dengue (Hội Y học Dự phòng Việt Nam và Tổng hội Y học Việt Nam; Takeda Việt Nam tài trợ in), Chương 12, tr. 243, 246–247.
Ai nên cân nhắc tiêm
Sách Khuyến cáo xếp vắc xin sốt xuất huyết vào lịch cho trẻ từ 4 tuổi, thanh thiếu niên, người trước khi có con, nhân viên y tế và người cao tuổi. Người cao tuổi, người có bệnh nền mạn tính và người nhiễm lần hai là những nhóm dễ diễn tiến nặng khi mắc bệnh.
Nguồn: Khuyến cáo lịch tiêm chủng cho mọi lứa tuổi ở Việt Nam (Hội Y học Dự phòng Việt Nam, tái bản lần 3, 2026), Phần II, Bảng 2, tr. 33; Phần IV, mục 2.2–2.6, tr. 179–186.